چرا ایران نمی تواند نسبت به حق هسته ای خود عقب نشینی كند
محمد قربانی
پس از سال ها مقاومت جمهوری اسلامی ایران در برابر هجمه همه جانبه غرب علیه فعالیت صلح آمیز هسته ای ایران و كوتاه نیامدن ایران بر سر حق قطعی خود و نیز شهادت چندین نفر از بهترین جوانان كشور، می توان این گونه گفت كه موفقیت ایران در بحث هسته ای به نوعی به حیثیت و آبروی جمهوری اسلامی ایران در عرصه بین المللی تبدیل شده است و ادامه این مقاومت، قطعا می تواند كشور ایران را به یك برند معتبر بین المللی ( good international brand) در زمینه دفاع از حق خود در برابر بیگانگان تبدیل كند.
امروز دیگر بحث انرژی هسته ای با احساسات دینی و ملی مردم ایران پیوند خورده است و با توجه به اینكه نگاه بسیاری از مسلمانان منطقه و جهان به تحولات ایران اسلامی دوخته شده است لذا می توان این گونه استنباط كرد كه بسیاری از مسلمانان نیز به پرونده هسته ای ایران به عنوان یك امر فرا كشوری می نگرند و آن را متعلق به جهان اسلام می دانند. حتی می توان گفت كه بحث هسته ای ایران به عنوان یك ارزش سمبلیك در میان مردم ایران و مسلمانان در بسیاری از كشورهای مسلمان مطرح است و آنها موفقیت ایران را به منزله موفقیت خود قلمداد می كنند.
ایران، الگویی برای جهان اسلام
ایران اسلامی همواره نشان داده است كه می تواند الگوی بسیار خوبی برای دیگر مسلمانان جهان باشد تا راه برای تشكیل امت واحده اسلامی هموارتر شود كه نمود عینی آن را در موج بیداری اسلامی جهان اسلام می توان مشاهده كرد كه به اعتراف دوست و دشمن، به مقدار بسیار زیادی تحت تاثیر انقلاب اسلامی ایران بوده است. و این یعنی اینكه ایران همواره به عنوان الگویی برای دیگر مسلمانان مطرح بوده است.
با توجه به شرایط حال حاضر جهان و بیداری اسلامی كه در كشورهایی مانند تونس، مصر و... به وقوع پیوسته و رفتن دیكتاتورها از این كشورها و ایجاد نگاهی مثبت از جانب این كشورها به ایران اسلامی، موفقیت ایران در پرونده دست یابی به فناوری صلح آمیز هسته ای می تواند یك نقطه عطف بسیار مهم در تاریخ جمهوری اسلامی ایران و كشورهای مسلمان باشد و ایران را به قدرتی بلا منازع در منطقه و نمونه ای موفق از یك كشور اسلامی تبدیل كند تا دیگر كشور های مسلمان به تاسی از ایران اسلامی بتوانند در برابر غرب ایستادگی كنند و در راه موفقیت اسلام عزیز بكوشند.
حجم عظیمی از ذخایر نفت و گاز دنیا در اختیار مسلمانان قرار دارد، پس پر واضح است كه اگر مسلمانان بتوانند به دیگر انرژی های نوظهور دست پیدا كنند و وابستگی خود را از انرژی های سنتی بكاهند به طریق اولی توانسته اند از میزان وابستگی خود به قدرت های بزرگ بكاهند امری كه كشورهای قدرتمند حال حاضر دنیا نمی خواهند اتفاق بیافتد و در برابر وقوع آن مقاومت می كنند. چرا كه در صورت وقوع چنین رخدادی كشورهای مسلمان دارای نفت می توانند كنترل این كالای استراتژیك را در دست بگیرند و این اتفاق مساوی است با توانمندی هرچه بیشتر اسلام در برابر غرب. مسلمانان باید به حدی از توان و تكنولوژی دست یابند كه خود بتوانند تعیین كننده نحوه مصرف انرژی تحت اختیارشان باشند و در این میان ایران اسلامی رسالت سنگین تری بر دوش دارد، زیرا (... جنگ بر سر آسیای میانه، قفقاز و خلیج فارس هنوز آغاز نشده و رقابت بر سر سلطه بر منابع انرژی، آشكار و پنهان در جریان است. هارتلند جهان اینك منطقه بیضی شكلی است كه یك كانون آن دریای خزر و كانون دیگر آن خلیج فارس است. تنها یك راه وجود دارد تا این نقشه شوم به نتیجه نرسد و آن تبدیل شدن ایران به یك قدرت بزرگ است.)(1)
رژیم صهیونیستی و آمریكا و دیگر مخالفان جمهوری اسلامی ایران و اسلام به خوبی به این امر واقف هستند كه پیروزی ایران در زمینه انرژی هسته ای كاملا می تواند ایران را به الگویی برای دیگر كشورهای مسلمان تبدیل كند پس واضح است كه آنها در برابر این گونه پیشرفت های جوامع اسلامی مقاومت كنند چرا كه آنها به دنبال این هستند تا همیشه دیگر كشور ها را تحت سلطه و انقیاد خود داشته باشند.
پایان پذیری ذخایر نفت و گاز
نكته دیگری كه در ادامه باید به آن اشاره كرد پایان ذخایر نفت و گاز است. (با پایان این ذخایر، قطعا میزان وابستگی به غرب بیش از پیش خواهد بود. در افق زمانی 2030 شاید بتوان با جانشینی گاز به جای نفت، تقاضای انرژی داخلی را پاسخ داد اما در افق زمانی طولانی تر(سال 2050) كه تولید گاز نیز كاهش می یابد قطعا تكیه به منابع نفت و گاز نمی تواند پاسخگوی تقاضای انرژی كشور باشد.)(2)
لذا هر عقل سلیمی در این گونه موارد به دنبال یافتن آلترناتیو هایی برای آینده می گردد. یكی از این جایگزین ها، انرژی هسته ای است. انرژی كه تكنولوژی آن در اختیار تعداد كمی از كشور ها است، كه مسلما خواهان این هستند كه این فناوری در اختیار خودشان نیز باقی بماند و همواره به هر طریقی به دنبال محروم كردن دیگران از این فناوری هستند. لذا با هر حربه ای به دنبال این هستند تا یكه تازی خود را در عرصه علم و فناوری حفظ كنند. (با وجود كلیه جریانات و حركتهای سیاسی و تبلیغاتی كه به عمد در كشورهای غربی علیه نیروگاههای اتمی انجام می شود،یكی از اهداف اصلی این مانور و تبلیغات، دور نگهداشتن كشورهای در حال توسعه از این تكنولوژی بوده و نهایتا تشویق آنها در جهت تداوم سوختهای فسیلی و استفاده این كشورها از نفت و گاز و سوختهای جامد در جهان سوم است. بر اساس آمار و ارقام دهههای گذشته همواره روند ساخت نیروگاههای اتمی جهان از رشد بالایی برخوردار بوده است.)(3)
دكترین ام القری
یكی از مواردی كه با توجه به آن ضرورت دست یابی ایران به تكنولوژی های نوین را می توان تبیین كرد دكترین ام القری می باشد. در یكی از اركان این دكترین این گونه آمده است: (پس از انقلاب اسلامی، ایران ام القری شده و امام خمینی دو مقام را بر عهده گرفتند: رهبری قانونی جمهوری اسلامی ایران و ولایت بر جهان اسلام. بر اساس این تئوری اگر تزاحمی بین این دو شأن ایجاد شود، همواره مصالح امت اولویت دارد، مگر هستی ام القری كه حفظ آن بر همه امت واجب است.)(4)
با توجه به جمله آخر این اصل كه ذكر آن گذشت، می توان این طور استنباط كرد كه با توجه به شرایط حال حاضر دنیا، یكی از شرایط حفظ هستی ام القری، دست یابی ایران اسلامی به فناوری های نوین است، كه انرژی صلح آمیز هسته ای نیز در این راستا قرار می گیرد. به عبارتی انتفاع حاصل از رسیدن به این تكنولوژی، نه تنها شامل حال مردم ایران می شود بلكه تمام جهان اسلام می تواند به خود ببالد كه كشوری مسلمان به منطقه ممنوعه قدرت های استكباری وارد شده است...
منابع:
1- نقیب زاده، احمد،«بررسی پیامدهای داخلی و بین المللی میراث شوروی» همشهری دیپلماتیك، شماره 56، بهمن 1390.
2- قنبری، علیرضا،«پایان ذخایر نفت و گاز و ضرورت انرژی هسته ای» مجله اقتصاد انرژی، شماره 105 و 106، مرداد و شهریور 1387.
3- یوسف پور، بابك،«انرژی هسته ای؛ ضرورت ها و سیاست ها» مجله اقتصاد انرژی، شماره 39 و 40، مرداد و شهریور 1381.
4- صدقی، ابوالفضل، سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران، از آغاز تا سال 1368، مركز اسناد انقلاب اسلامی، تهران 1386، ص 81.